Het helpen van een pestslachtoffer vereist actie, empathie en moed. Pesten stopt in ruim de helft van de gevallen binnen 10 seconden als omstanders ingrijpen. Hieronder vind je concrete stappen die je kunt ondernemen om een slachtoffer te helpen, verdeeld in directe steun en acties op de lange termijn.
1. Directe steun aan het slachtoffer
- Erken en luister: Laat de persoon weten dat je ziet wat er gebeurt en dat je het niet goedkeurt. Luister zonder oordeel naar het verhaal en troost de persoon.
- Bied vriendschap en steun: Pesten zorgt vaak voor isolatie. Ga naast de persoon zitten, maak een praatje, en laat merken dat hij/zij er niet alleen voor staat.
- Bevestig hun waarde: Zeg duidelijk waarom je de persoon wél aardig, grappig of belangrijk vindt. Pesten kan het zelfvertrouwen ernstig beschadigen.
- Geef aan dat het niet hun schuld is: Benadruk dat pesten niets te zeggen heeft over wie zij zijn, en dat het de verantwoordelijkheid van de pester is.
2. Actie ondernemen
- Kom op voor de ander: Als het veilig is, zeg er direct iets van: “Hou op, dit is niet grappig” of “Dit is niet oké”.
- Meld het (ook anoniem): Als je niet direct durft in te grijpen, meld het pesten dan bij een vertrouwenspersoon, leraar, coach of leidinggevende.
- Verzamel bewijs: Bij (cyber)pesten, help het slachtoffer om screenshots te maken van berichten, profielnamen en situaties.
- Neem de regie niet over: Vraag aan het slachtoffer wat zij fijn vinden en bespreek samen de oplossingen. Dit helpt hen hun eigen kracht terug te vinden.
3. Wat je absoluut NIET moet doen
- Niet wegkijken: Wegkijken maakt het probleem erger en geeft de pester vrij spel.
- Niet meelachen: Lach niet mee met de ‘grappen’, ook niet als je bang bent om zelf gepest te worden.
- Zeg niet “Het hoort erbij”: Pesten is geen normaal onderdeel van opgroeien.
Waar kun je terecht voor hulp?
- Voor kinderen/jongeren: De Kindertelefoon (0800-0432) of chatten via de website.
- Voor slachtoffers en omstanders: MIND Korrelatie of de stichting Stop Pesten Nu.
- Slachtofferhulp: Voor hulp bij (cyber)pesten.
Als de pester anoniem is, is het raadzaam om direct de platformen waar het gebeurt in te lichten en eventueel aangifte te doen.